“Vlaanderen weent om zijn edelen zoon …”*

Op de avond van 1 april 1939, de dag voor de nationale verkiezingen van dat jaar, organiseerde de Katholieke Vlaamsche Volkspartij een meeting in het Limburgse Vlijtingen. Op deze bijeenkomst kwam een groep Vlaams-nationalisten die avond door tegenspraak verstoren. Eén van hen was de 31-jarige Vincent Loyens, vertegenwoordiger van het Vlaamsch Nationaal Syndicaat en vader van zeven kinderen. Toen hij er bij een opstootje betrokken raakte, werd hij door een veldwachter neergeschoten. Vincent overleed de volgende ochtend aan een schotwonde boven het linkeroog. VOS Vlaamse Vredesvereniging besteedde al een themaweek aan het incident op de Facebookpagina van het Digitaal Museum voor Vlaanderen. Om deze week af te sluiten, publiceren we graag ook op onze webstek een stuk over het drama.

De nasleep

Na Vincents overlijden veroordeelde het gerecht de betrokken veldwachter tot één jaar gevangenisstraf en een schadevergoeding. De rechter was van oordeel dat de rijkswachter niet het voornemen had te doden en rechtvaardigde daarmee zijn besluit tot lichte bestraffing. De lijkschouwing toonde echter aan, dat de veroordeelde niet in het wilde weg had geschoten. Integendeel had hij duidelijk op Vincents hart gemikt. Een eerste kogel was in zijn zakhorloge blijven steken, een tweede raakte hem in het hoofd en beëindigde zo alsnog zijn jonge leven.  Het argument van ‘zelfverdediging’ vanwege de rijkswachter ging dus niet op.

Het incident werd in de Vlaams-nationalistische pers gekaderd in de hetze, die de andere partijen – meer bepaald de katholieke – tegen hen voerden. Om het gezin Loyens met zeven kinderen te helpen, richtte de Limburgse afdeling van de Vlaams-nationalistische partij het ‘Vincent Loyensfonds’ op. Al in de voormiddag na de moord was er geld gestort en in de namiddag kwamen Vlaams-nationalistische vooraanstaanden na de bekendmaking van de verkiezingsuitslagen langs om het nieuws bekend te maken. Elke dag konden de Vlamingen geld in het fonds storten. Op 26 april 1939, een kleine maand na Vincents dood, opperde Reimond Tollenaere in het parlement: “Het levende Vlaanderen zal den naam van Vincent Loyens, naast dezen van den anderen neergekogelden martelaar Herman Van den Reeck, trouw in eere houden.” In februari 1940 bleek dat op nog geen jaar tijd ruim 300.000 frank voor de weduwe en de kinderen van de ‘vermoorden kameraad Vincent Loyens’ was ingezameld.

Boodschap

De herinnering aan Vincent sterkt ons in ons continue streven tegen geweld en onverdraagzaamheid. Dit in de hoop, dat geen enkele Vlaming ooit nog geweld moet ondergaan of het leven moet laten omwille van zijn of haar politieke overtuiging.

* De titel van dit stukje maakt deel uit van het opschrift van Vincents bidprentje: “Vlaanderen weent om zijn edelen zoon, die Waarheid en Recht had begrepen en zich met liefde in hun dienst had gesteld. De liefde eischte ’t hoogste offer: ’n jong leven! […] Schreiende echtgenoote, lieve kleine kindertjes, laat bloeien Uw reine liefde voor elkander en vangt in uw liefde uw heele Volk mede op, om het den God van Recht en Liefde aan te bevelen. U zelf vertrouw ik toe aan de edele bezorgdheid van ’t dankbaar Vlaamsche Volk.”

 

Geef een reactie